Chim mồi và đại bàng!

13:34 | 10/10/2021
Xin nói luôn, chim mồi và đại bàng ở đây là nói tới loài chim trong tự nhiên và cái cách nhiều người Việt Nam “hiện đại” ứng xử đối với thiên nhiên nói chung và các loài sinh vật, trong đó có động vật hoang dã nói riêng.

Ròng rã trong nhiều năm, nhiều báo đã kiên trì vào cuộc phản ánh tình trạng người dân ở nhiều địa phương tận diệt chim trời bằng các hình thức săn bắt từ thông thường đến kiểu tàn sát độc ác. Ngay trong mùa dịch 2021, khi mùa đông sắp về là mùa di cư của nhiều loài chim qua các tỉnh miền Trung, lực lượng kiểm lâm Thừa Thiên Huế, Hà Tĩnh đã phải ra quân thu gom rất nhiều dụng cụ mà người dân ở hai tỉnh này giăng trên các cánh đồng để bắt chim trời. Bắt chim trời đem bán kiếm tiền được giải thích là một hành động xuất phát từ nhu cầu mưu sinh, nhưng điều đáng nói là cái cách người dân bẫy chim: dùng con chim mồi đã bị khâu mắt, buộc vào cành cây để chúng giãy giụa, kêu đồng loại đến cứu và tình yêu đồng loại của những con chim trời yếu ớt đã bị sư “thông minh” của con người đưa vào chỗ chết chùm.

Trên Youtube có một clip khá dài do một người không chuyên quay lại một làng quê ở Romania. Nhìn nhà cửa, đồ vật, hạ tầng giao thông ở làng xem ra làng quê xứ châu Âu này còn nghèo hơn một số vùng quê Hà Tĩnh, Thừa Thiên Huế. Nhưng trong clip dài khá buồn tẻ với những nông dân ăn mặc tuềnh toàng, lam lũ sống trong những nếp nhà cũ kỹ, chở cỏ trên xe ngựa đi trên con đường đầy ổ gà ấy có một cảnh lặp lại đôi lần khiến người xem rất dễ chịu. Đó là những chú chim bồ nông làm tổ ngay trên cột điện, ngọn cây khô và mái nhà của làng. Những chú chim cao chân sống, làm tổ, sinh con ở ngay nơi con người sinh hoạt hàng ngày. Nếu muốn bắt, ai đó chỉ cần bắc thang chứ không cần giăng bẫy.

Ảnh minh họa

Bỗng muốn đem đối chiếu cảnh những chú bồ nông thong thả rỉa lông trên tổ của mình ngay ven đường làng quê nghèo Romania với cảnh những chú cò giả, cò mồi bị khâu mắt giăng khắp cánh đồng một số làng quê Việt Nam, nơi đầu làng dựng cổng chào rất lớn với dòng chữ: Xã đạt chuẩn nông thôn mới và dọc đường bê tông vào làng cắm rất nhiều cờ !

Câu chuyện ở đây là: hàng năm lực lượng kiểm lâm cứ phải đi rà các cánh đồng để phá bẫy chim. Những bẫy chim xuất hiện ở cả những địa phương được công nhận là nông thôn mới. Mà nông thôn mới, như quan điểm của giới lãnh đạo và các nhà xây dựng chương trình, trước hết là con người mới, người nông dân mới. Bằng nguồn tiền cả ngân sách và dân đóng góp, nhiều vùng nông thôn Việt Nam đã khá giả hơn làng quê ở Romania được quay trong clip nói trên, nhưng xem ra về nhân sinh quan sống, tấm lòng với thiên nhiên, giữa người nông dân Việt Nam với họ còn khoảng cách xa quá!

Một trong những tiêu chí mà nhiều địa phương kêu khó khi “phấn đấu” đạt tiêu chuẩn nông thôn mới là môi trường. Có vẻ như khái niệm môi trường ở đây chỉ được tập trung vào việc thu gom rác thải, xử lý ô nhiễm, còn môi trường với nghĩa rộng hơn như gìn giữ môi trường sống an lành, hài hoà cho mọi chủ thể sống trên mảnh đất ấy, từ con người đến chim muông, con rùa, con rắn để vừa là xây dựng tính nhân văn vừa là bảo đảm tính cân bằng sinh thái cho con người trước tiên thì chưa được chú trọng. Một chuỗi hành vi: có người nhẫn tâm dùng kim khâu mắt con chim trời hiền lành, buộc chúng trên cành cây với dụng ý bắt chúng kêu đồng loại đến cứu, rồi bạn con chim mồi sập bẫy, những con chim sập bẫy lại được đưa tới nhà hàng để chế biến thành những món đặc sản và có những người “cao sang” tự mãn thưởng thức món chim được nấu từ những con chim hiền lành sập bẫy chỉ vì thương và muốn cứu đồng loại! Một quy trình đáng lên án! Thế giới ngày càng chú trọng hơn đến đường đi này của mọi sản phẩm tiêu dùng: chiếc giày có được sản xuất bởi trẻ em hay không, loại hải sản có được đánh bắt ở vùng đúng tiêu chuẩn không, lô thịt heo có được giết mổ đúng quy tắc không… Đây là cách con người từng bước phải hoàn thiện mình trước mình và trước tự nhiên.

Ngoài yêu cầu bảo vệ tự nhiên, đại dịch Covid-19 cũng cảnh báo con người phải thay đổi một thói quen: ăn các loại thực phẩm chế biến từ động vật hoang dã. Người Việt Nam thuộc nhóm có khoái khẩu săn lùng thực phẩm làm từ động vật hoang dã. Thứ khoái khẩu của nhiều kẻ lắm tiền đã thúc đẩy các hành vi độc ác của nhiều nông dân nghèo tàn sát chim muông lấy cái cớ kiếm sống.

Thấy cụm từ “chúng ta phải kéo đại bàng về làm tổ” được dùng nhiều trong lĩnh vực thu hút vốn đầu tư, có lần tôi đã hỏi một học sinh cấp II, rằng hình thù và đặc điểm sống, làm tổ, sinh con của con chim đại bàng là gì, rốt cuộc đến nhận diện con chim đại bàng cháu còn không làm được nói chi đến mô tả cách đại bàng làm tổ. Thế hệ các cháu là chủ tương lai gần của đất nước. Không biết, không hiểu nhiều loài chim muông trong tự nhiên theo nghĩa đen vì đã bị tận diệt thì làm sao có thể tư duy được với những ý tưởng lớn lao theo nghĩa bóng, hình tượng và đưa những hình tượng tốt đẹp ấy vào cuộc sống thực!

 

Đức Nguyện

Bình chọn bài viết:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài viết liên quan